Chorzele/Rykacze

gmina Zambrów, powiat zambrowski, województwo podlaskie

Typ miejsca

Prawdopodobnie miejsce w Lesie Giełczyńskim, koło Łomży.

Informacje nt. zbrodni

W trakcie wizji lokalnej w miejscowości Rykacze w lipcu 2015 r. natknęliśmy się na historię pięcioosobowej rodziny pochodzącej prawdopodobnie z Zambrowa, a ukrywającej się w miejscowości Chorzele nieopodal Rykaczy. Podjęliśmy próbę odnalezienia grobu, jednak okazało się, że wykryci w kryjówce Żydzi zostali prawdopodobnie wywiezieni do lasu Giełczyńskiego i tam zamordowani.

Mieszkaniec Rykaczy (ur. 1926): “Manes był i Jośko, bracia Słońcuk, uciekali na Osowiec. Ten Manes przeżył.” (Rykacze, 23 lipca 2015 r.)

Pani sołtys miejscowości wspominała w rozmowie z przedstawicielami Komisji Rabinicznej latem 2015 r., że członkowie tej rodziny, ukrywali się w lesie i przychodzili do jej matki po jedzenie.

Pan Edward (lat 88), mieszkaniec Chorzeli: “[…] Był taki Żyd Jośko, on dzierżawił sady. On się tu ukrywał, była taka olszynka za Chorzelami, [gdzie] on sobie okop wykopał. On i u nas w lesie sobie okop wykopał, ziemiankę sobie zrobił, ale stamtąd go przepędzili. I on pod Chorzelami sobie wykopał. W olszynie tutaj nawet zacisznie było. I ten gospodarz, co to jego olszyna była, do żandarmów zameldował. Przyjechali… A ich tam było chyba z pięcioro, było to rodzina Manesów. Słońcuk Manes i Jośko, to tutaj ich była cała rodzina. Oni u nas koczowali w sadzie. Tam ich było pięcioro. Manes i Jośko ocaleli, przyjeżdżali po wojnie. Żandarmi zabrali resztę do Łomży, na Giełczyn. W Chorzelach nie ma nic, nie ma grobu.” (Chorzele, 23 lipca 2015 r.)

Podsumowując, z zebranych relacji mieszkańców wynika, że w Chorzelach ukrywało się pięć osób, z czego dwie przeżyły wojnę, a pozostałych, po tym jak kryjówka została zdradzona, wywieziono do Lasu Giełczyńskiego i tam zamordowano.

Kontakt i współpraca

Nadal poszukujemy informacji na temat tożsamości ofiar i żydowskich grobów w Chorzeli. Jeżeli wiesz coś więcej napisz, do nas na adres mailowy: fundacjazapomniane@gmail.com.

Bibliografia

Nagranie Fundacji Zapomniane [zapis audio], imię: brak [świadek historii], miejsce zamieszkania: Rykacze, data ur. 1926, temat i słowa klucze: żydowskie groby w Chorzeli, rozm. przepr. Agnieszka Nieradko, Rykacze, 23 lipca 2015 r.

Nagranie Fundacji Zapomniane [zapis audio], rozmówczyni: ówczesna sołtys Rykaczy, miejsce zamieszkania: Rykacze, data ur. [brak], temat i słowa klucze: żydowskie groby w Chorzeli, rozm. przepr. Agnieszka Nieradko, Rykacze, 23 lipca 2015 r.

Nagranie Fundacji Zapomniane [zapis audio], imię: Edward [świadek historii], miejsce zamieszkania: Chorzele, data ur. brak (lat 88 w 2015 r.), temat i słowa klucze: żydowskie groby w Chorzeli, rozm. przepr. Agnieszka Nieradko, Chorzele, 23 lipca 2015 r.


Dziękujemy Conference on Jewish Material Claims Against Germany (Claims Conference) za dofinansowanie projektu badawczego, dzięki któremu zdobyliśmy materiały dotyczące tej miejscowości.

In appreciation to the Conference on Jewish Material Claims Against Germany (Claims Conference) for supporting this research project. Through recovering the assets of the victims of the Holocaust, the Claims Conference enables organizations around the world to provide education about the Shoah and to preserve the memory of those who perished.